R÷portaj

 

Laatste nieuws

Een Turkse journalist wordt strafrechtelijk vervolgd vanwege zijn bewering ...

 

Biografie├źn

H─▒kmet werd in 1902 geboren in Thessaloniki in Griekenland. Aan het einde ...

 

Over R├Âportaj

In Turkije is op het gebied van de media op het eerste gezicht letterlijk v...

Ahmet ┼×─▒k (1970), onderzoeksjournalist en publicist

Ahmet ┼×─▒k (1970, Adana) is onderzoeksjournalist, auteur en vakbondsactivist. Hij studeerde af aan de Faculteit voor Communicatie van de Universiteit van Istanbul. Tussen 1991 en 2007 was ┼×─▒k werkzaam voor verschillende kranten, zoals Cumhuriyet (Republiek), Evrensel (Universeel) en Yeni Y├╝zy─▒l (Nieuwe Eeuw). Hij werkte daarnaast als fotojournalist voor het tijdschrift Nokta en voor Reuters. Ahmet ┼×─▒k is lid van de Vakbond van Journalisten in Turkije (T├╝rkiye Gazeteciler Sendikas─▒, TGS) - lidorganisatie van de International Federation of Journalists - en de Vereniging van Eigentijdse Journalisten (├ça─čda┼č Gazeteciler Derne─či, ├çGD). In dagbladen, weekbladen en tijdschriften publiceert hij over mensenrechten, journalistiek en professionele ethiek.

 

Het Leger van de Imam
Op 3 maart 2011 worden elf personen in Istanbul en Ankara in hechtenis genomen, onder wie de journalisten Ahmet ┼×─▒k en Nedim ┼×ener. Op 6 maart worden zij officieel gearresteerd op beschuldiging van lidmaatschap van de verboden organisatie Ergenekon. Op 23 maart gelast het gerechtshof in Istanbul de inbeslagname van kopie├źn van het manuscript voor een boek dat Ahmet ┼×─▒k wil publiceren onder de titel Het Leger van de Imam (─░mam─▒n Ordusu). In zijn boek gaat ┼×─▒k in op relaties tussen religieuze beweging van Fetullah G├╝len en de politie. De confiscatie van het manuscript voedt speculaties dat ┼×─▒k vooral is gearresteerd vanwege dit boek en niet zo zeer vanwege zijn vermeende betrokkenheid bij Ergenekon.

Ertu─črul Mavio─člu - co-auteur van Ahmet ┼×─▒k bij meerdere boeken over Ergenekon - maakt een samenvatting van Het Leger van de Imam. Het boek bevat lange passages over het leven van Fethullah G├╝len. Ook worden tot in detail de achtergronden beschreven van een conflict tussen oud-premier Necmettin Erbakan en de Partij voor Nationalistische Beweging (MHP). Bovendien zijn in het boek bekentenissen opgenomen van de oprichters van de stichting Akyaz─▒l─▒ die 1966 aan de basis stond van de beweging van G├╝len. Ook wordt beschreven hoe G├╝len scholen opricht en gebruikmaakt van bepaalde mediaorganisaties. In zijn manuscript citeert ┼×─▒k uitgebreid uit rapporten van de geheime dienst die verschenen voordat AKP-partij in 2002 aan de macht kwam. Ook verwijst hij naar meer recente publicaties van andere journalisten en analisten. Het boek bevat dan ook weinig informatie over G├╝len die nog niet bekend was. Het Forum voor een Democratisch Turkije vertaalt passages uit het boek in het Engels. Het volledige manuscript boek lekt op 1 april via internet uit.

Op 14 april 2011 houdt de rechtbank in Istanbul haar eerste rechtszitting over de boeken Een analyse van de contra-guerrilla en Ergenekon en Wie is wie in Ergenekon?, geschreven door Ahmet ┼×─▒k en Ertu─črul Mavio─člu. De twee boeken gaan over de illegale ultranationalistische organisatie Ergenekon die naar verluidt nauw is verweven met de Staat en het leger. De organisatie zou tot doel hebben Turkije in chaos te storten door moordaanslagen en de huidige regering omver te werpen. ┼×─▒k en Mavio─člu hangt een gevangenisstraf van maximaal 4,5 jaar boven het hoofd op beschuldiging van het 'schenden van het vertrouwelijke karakter van een onderzoek'. Een grote groep demonstranten verzamelt zich bij de rechtbank om te protesteren tegen deze aanklacht. Zij dragen kaarsen en fakkels als symbool voor hun pleidooi voor gerechtigheid. De demonstratie wordt onder meer bijgewoond door Ercan ─░pek├ži - voorzitter van de Turkse Vakbond van Journalisten (TGS) - Tayfun G├Ârg├╝l├╝ - secretaris-generaal van de Confederatie van Progressieve Vakbonden (D─░SK) - naaste collega's van Ahmet ┼×─▒k en Ertu─črul Mavio─člu en vele andere sympathisanten.

Een boek dat inslaat als een bom
Hoewel de protesten in binnen- en buitenland aanzwellen en de druk op de regering toeneemt, is premier Erdo─čan niet onder de indruk. Hij vergelijkt het boek Het Leger van de Imam zelfs met een bom. "In Turkije zitten 26 journalisten in de gevangenis. Geen van hen zit vast vanwege journalistieke activiteiten. Zij worden berecht vanwege hun betrokkenheid bij terreurorganisaties", aldus Erdo─čan. "Ik heb geen opdracht gegeven voor de inbeslagname van dit boek, maar moet de politie niet optreden als zij informatie krijgt over een 'bom'?" In mei 2011 worden Ahmet ┼×─▒k en Ertu─črul Mavio─člu vrijgesproken van de beschuldiging dat zij in hun boeken vertrouwelijke informatie publiceren. In zijn verklaring voor de rechtbank stelt ┼×─▒k dat de aanklacht tegen hem en Mavio─člu een juridische basis ontbeert. "De twee boeken die aanleiding zijn voor deze rechtszaak zijn gebaseerd op openbare bronnen. Ze zijn geschreven na diepgravend onderzoek naar aanklachten en bewijsvoering tegen personen die onderdeel zijn van de 'diepe staat'." De journalist beschrijft beide boeken als een 'na├»eve poging Turkije te verlossen van deze 'verborgen staat'. "We wilden de zwakke plekken in het gerechtelijk onderzoek blootleggen om de ├ęchte daders voor hun misdaden te laten berechten." De uitspraak van het gerechtshof betekent niet dat Ahmet ┼×─▒k op vrije voeten komt. ┼×─▒k en alle andere journalisten die in maart 2011 zijn gearresteerd, blijven vooralsnog vastzitten.

Op 12 maart 2012 - ruim ├ę├ęn jaar na hun arrestatie - worden Nedim ┼×ener en Ahmet ┼×─▒k in afwachting van hun rechtszaak vrijgelaten. De rechter besluit dat er geen reden is beide journalisten nog langer in voorarrest te houden. De twee bekende journalisten staan inmiddels symbool voor het gebrek aan persvrijheid in Turkije. Op het moment van hun vrijlating zitten nog ruim honderd journalisten zonder proces vast.